- Katılım
- 25 Eyl 2020
- Mesajlar
- 2,594
- Puanları
- 38
Yanan bölgeler daha fazla ısınacak
Yangınlar niçiniyle ormanlık bölgelerin renginin yeşilden daha koyu renklere dönmesinin, o bölgelerdeki ısı ölçüsünü arttırdığını söz eden Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, yanan ağaçlardan geride kalan bölgelerin daha fazla ısınacağı konusunda uyardı. İklim krizine dikkat çeken Acar, “Yangınlar kasıtlı ya da kusurla çıksa dahi iklim değişikliği yüzünden şiddeti, suratı, ziyanı artıyor ve söndürülmesi zorlaşıyor” dedi.
Türkiye’nin başta beğenilen tatil bölgeleri olmak üzere, 35 vilayetinde çıkan orman yangınları, biroldukça ormanlık alanı küle çevirdi. Yeşilden siyaha dönen bölgelerin yanı sıra, biroldukca vatandaş ve hayvan da çıkan yangınlar ötürüsıyla ziyan gördü. Bilim insanlarının iddialarına göre ise, orman yangınları son 20 yılda atmosfere yaklaşık 8 milyar ton karbondioksit saldı.
Mevzuyla ilgili değerli açıklamalarda bulunan Bahçeşehir Üniversitesi (BAU) Güç Sistemleri Mühendisliği Kısmı Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, arazi kullanması ve orman idaresine değinerek, kalıcı bir yıkımın önüne geçmek ismine yanan alanların imara değil, tekrar hayata kazandırılması gerektiğinin altını çizdi.
“YANGINDAN GERİ KALAN BÖLGELER DAHA FAZLA ISINMAKTA”
Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, orman yangınlarının gezegeni ısıtan karbondioksit ve öbür sera gazlarını yaydığını ve ormanların yanmasının ısınma ve soğuma üzerinde karmaşık tesirleri olan kurum ve aerosoller üzere kirleticileri de atmosfere yaydığının altını çizdi. Acar, “Ek olarak, yangınlar niçiniyle ormanlık bölgelerin renginin yeşilden daha koyu renklere dönmesi de yangından daha sonra geride kalan bölgede tutulan ısı ölçüsünü artırır. Albedo tesiri denen bu faktör açık renkli bölgelerin koyu renkli bölgelere nazaran güneşten gelen enerjiyi daha fazla yansıtması, yani daha serin olmasının sebebidir. Ağaçlar bununla birlikte serinletici olduklarından yanmaları geride kalan bölgelerin daha fazla ısınması manasına gelir. Ortalama global sıcaklıkların artmasının önde gelen sebebi fosil yakıtların yakılması. Bu ısınma, yangın mevsimini uzatıyor, ormanları kurutuyor. Bu niçinle orman yangınları daha geniş alanlara daha süratli yayılıyor ve bu yangınlar da ısınmayı hızlandırıyor. Yani ısınmanın sonuçlarının daha fazla ısınmaya yol açtığı bir kısır döngü görüyoruz” biçiminde konuştu.
“DAHA UZUN YAZLAR YANGIN RİSKİNİ ARTTIRIYOR”
Bilhassa son vakit içinderda çıkan yangınların yalnızca Türkiye değil tüm dünyada ekosisteme ziyan verdiğini belirten Doç. Dr. Canan Acar, yangınların tesirini biyoçeşitlilik kaybı, sıhhate ziyanları, sera gazı emisyonlarında artış üzere biroldukça önemli sonuçları olduğunu söylemiş oldu. Acar, “İklim krizi orman yangınlarının riskini ve kapsamını artırmada değerli bir faktör olmuştur. Orman yangını riski, sıcaklık, toprak nemi ve ağaçların, çalıların ve başka potansiyel yakıtların varlığı üzere bir dizi faktöre bağlıdır. Tüm bu faktörlerin iklim krizi ile direkt ve dolaylı kuvvetli bağları vardır. İklim değişikliği, ormanlardaki organik unsurun (yangınlarda tutuşan ve alevi yayan malzemeler) kurumasını hızlandırıyor. Araştırmalar, iklimdeki krizinin daha sıcak ve kurak şartlar oluşturduğunu gösteriyor. Artan kuraklık ve daha uzun yazlar daha uzun yangın mevsimi demek ki bu da orman yangını riskini artırıyor” tabirlerini kullandı.
“İKLİM KRİZİ YANGIN ORANLARINI ARTTIRIYOR”
Orman yangınlarının yalnızca atmosfere karbondioksit üzere sera gazlarını salmakla kalmadığının altını çizen Doç. Dr. Canan Acar, yeşil bitki örtülerinin fotosentez ile atmosferdeki karbondioksiti emdiğini yani sera gazı ölçüsünü düşürdüğünü söylemiş oldu. Yangınların yok ettiği ağaçlar ve bitki örtülerinin yanması daha sonrasında açığa çıkan sera gazlarına ek olarak birer karbon yutağı olmamaları da ileride daha süratli ısınma riskini tetiklediğini belirtti. Acar şöyleki devam etti, “Tabi artan sera gazlarıyla bir arada ısınan gezegenimizde daha kurak ve sıcak havalar yaşanırken bu durum orman yangınlarını da tetikleyebilmektedir. Yani, orman yangınları iklim krizini etkilerken tıpkı anda bu krizden de etkilemektedir. Harekete geçmeye duyulan acil muhtaçlık tarih boyunca hiç bu kadar net olmamıştı. Daha büyük ve daha ağır orman yangınları, daha fazla duman ve kirleticiye maruz kalmak demek. Orman yangınları etraflarındaki alanlarda hava kirliliğini artırıyor ve bölgesel olarak hava kalitesine ziyan veriyor. Orman yangınlarından çıkan dumanın tesirleri, göz ve teneffüs yolu tahrişinden akciğer işlevlerinde azalma, bronşit, astım ve kalp yetmezliği, erken mevt üzere fazlaca önemli sonuçlara kadar değişebilir. Orman yangınlarının sıhhat üzerinde tesirleri dumana kısa ve uzun periyodik maruz kalmanın yanı sıra, bir hayli farklı etmene bağlıdır. Lakin bilinen şudur ki dumana maruz kalmak insanlarda sıhhat sıkıntılarına yol açmakta, bu da direkt ve dolaylı olarak sıhhat harcamalarını artırarak iktisada de ziyan vermektedir. Tabi sıhhat dediğimizde yalnızca insan sıhhatini değil, beraberinde o ormanda yaşayan tüm canlılar açısından durumu değerlendirmeliyiz. Ormanlar birer ekosistemdir, yangınlar yalnızca ağaçları yakmaz böcekler, arılar, solucanlar, kuşlar ve öteki büyük küçük hayvanları da öldürür, ziyan verir. Bu kayıpların bir kısmı ne yazık ki geri dönülemez. Bu niçinle insan sıhhati kadar orman ortasında hayatını sürdüren tüm canlıların yaşama hakkını düşünmeliyiz.”
“ORMANLIK ALANLAR KULLANIMA AÇILMAMALI”
Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, son olarak şunları söylemiş oldu: “Unutmamak gereken bir nokta var o da global olarak orman yangınlarının yüzde 80’inden çoksının niçininin insan kastı, yanlışı, dikkatsizliği kaynaklı olduğu. Tabi ki daha sıcak ve kurak havalar bu yangınların hızlanması ve etkilediği alanların büyümesini tetikliyor. İklim krizi olağan olarak çaba etmemiz ve hemen tedbirler almamız gereken bir sorun. Lakin bunun yanında hepimiz tabiata bıraktığımız izden de sorumluyuz. En sıradaninden çöplerimizi geride bırakmamak, kibrit ve sigara izmaritlerini itinasız atmamak, ormanlarımızda ateş ya da mangal yakmamak, bilhassa gözetimsiz ateş yakmaktan kaçınmak, havai fişek kullanmamak yapabileceklerimizden birkaçı. Arazi kullanması ve orman idaresi de orman yangını riskini tesirler. Bu mevzuda belediyeler üzere mahallî idareler ve hükümetlerin mera, otlak yahut tarım alanı açmak için ormanlık alanların dönüştürülmesine müsaade vermemesi gerekir. Yanan orman alanlarının imara değil, yordamına uygun bir biçimde yeniden hayata kazandırılması da tesirli bir adım olur”
Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı
Yangınlar niçiniyle ormanlık bölgelerin renginin yeşilden daha koyu renklere dönmesinin, o bölgelerdeki ısı ölçüsünü arttırdığını söz eden Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, yanan ağaçlardan geride kalan bölgelerin daha fazla ısınacağı konusunda uyardı. İklim krizine dikkat çeken Acar, “Yangınlar kasıtlı ya da kusurla çıksa dahi iklim değişikliği yüzünden şiddeti, suratı, ziyanı artıyor ve söndürülmesi zorlaşıyor” dedi.
Türkiye’nin başta beğenilen tatil bölgeleri olmak üzere, 35 vilayetinde çıkan orman yangınları, biroldukça ormanlık alanı küle çevirdi. Yeşilden siyaha dönen bölgelerin yanı sıra, biroldukca vatandaş ve hayvan da çıkan yangınlar ötürüsıyla ziyan gördü. Bilim insanlarının iddialarına göre ise, orman yangınları son 20 yılda atmosfere yaklaşık 8 milyar ton karbondioksit saldı.
Mevzuyla ilgili değerli açıklamalarda bulunan Bahçeşehir Üniversitesi (BAU) Güç Sistemleri Mühendisliği Kısmı Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, arazi kullanması ve orman idaresine değinerek, kalıcı bir yıkımın önüne geçmek ismine yanan alanların imara değil, tekrar hayata kazandırılması gerektiğinin altını çizdi.
“YANGINDAN GERİ KALAN BÖLGELER DAHA FAZLA ISINMAKTA”
Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, orman yangınlarının gezegeni ısıtan karbondioksit ve öbür sera gazlarını yaydığını ve ormanların yanmasının ısınma ve soğuma üzerinde karmaşık tesirleri olan kurum ve aerosoller üzere kirleticileri de atmosfere yaydığının altını çizdi. Acar, “Ek olarak, yangınlar niçiniyle ormanlık bölgelerin renginin yeşilden daha koyu renklere dönmesi de yangından daha sonra geride kalan bölgede tutulan ısı ölçüsünü artırır. Albedo tesiri denen bu faktör açık renkli bölgelerin koyu renkli bölgelere nazaran güneşten gelen enerjiyi daha fazla yansıtması, yani daha serin olmasının sebebidir. Ağaçlar bununla birlikte serinletici olduklarından yanmaları geride kalan bölgelerin daha fazla ısınması manasına gelir. Ortalama global sıcaklıkların artmasının önde gelen sebebi fosil yakıtların yakılması. Bu ısınma, yangın mevsimini uzatıyor, ormanları kurutuyor. Bu niçinle orman yangınları daha geniş alanlara daha süratli yayılıyor ve bu yangınlar da ısınmayı hızlandırıyor. Yani ısınmanın sonuçlarının daha fazla ısınmaya yol açtığı bir kısır döngü görüyoruz” biçiminde konuştu.
“DAHA UZUN YAZLAR YANGIN RİSKİNİ ARTTIRIYOR”
Bilhassa son vakit içinderda çıkan yangınların yalnızca Türkiye değil tüm dünyada ekosisteme ziyan verdiğini belirten Doç. Dr. Canan Acar, yangınların tesirini biyoçeşitlilik kaybı, sıhhate ziyanları, sera gazı emisyonlarında artış üzere biroldukça önemli sonuçları olduğunu söylemiş oldu. Acar, “İklim krizi orman yangınlarının riskini ve kapsamını artırmada değerli bir faktör olmuştur. Orman yangını riski, sıcaklık, toprak nemi ve ağaçların, çalıların ve başka potansiyel yakıtların varlığı üzere bir dizi faktöre bağlıdır. Tüm bu faktörlerin iklim krizi ile direkt ve dolaylı kuvvetli bağları vardır. İklim değişikliği, ormanlardaki organik unsurun (yangınlarda tutuşan ve alevi yayan malzemeler) kurumasını hızlandırıyor. Araştırmalar, iklimdeki krizinin daha sıcak ve kurak şartlar oluşturduğunu gösteriyor. Artan kuraklık ve daha uzun yazlar daha uzun yangın mevsimi demek ki bu da orman yangını riskini artırıyor” tabirlerini kullandı.
“İKLİM KRİZİ YANGIN ORANLARINI ARTTIRIYOR”
Orman yangınlarının yalnızca atmosfere karbondioksit üzere sera gazlarını salmakla kalmadığının altını çizen Doç. Dr. Canan Acar, yeşil bitki örtülerinin fotosentez ile atmosferdeki karbondioksiti emdiğini yani sera gazı ölçüsünü düşürdüğünü söylemiş oldu. Yangınların yok ettiği ağaçlar ve bitki örtülerinin yanması daha sonrasında açığa çıkan sera gazlarına ek olarak birer karbon yutağı olmamaları da ileride daha süratli ısınma riskini tetiklediğini belirtti. Acar şöyleki devam etti, “Tabi artan sera gazlarıyla bir arada ısınan gezegenimizde daha kurak ve sıcak havalar yaşanırken bu durum orman yangınlarını da tetikleyebilmektedir. Yani, orman yangınları iklim krizini etkilerken tıpkı anda bu krizden de etkilemektedir. Harekete geçmeye duyulan acil muhtaçlık tarih boyunca hiç bu kadar net olmamıştı. Daha büyük ve daha ağır orman yangınları, daha fazla duman ve kirleticiye maruz kalmak demek. Orman yangınları etraflarındaki alanlarda hava kirliliğini artırıyor ve bölgesel olarak hava kalitesine ziyan veriyor. Orman yangınlarından çıkan dumanın tesirleri, göz ve teneffüs yolu tahrişinden akciğer işlevlerinde azalma, bronşit, astım ve kalp yetmezliği, erken mevt üzere fazlaca önemli sonuçlara kadar değişebilir. Orman yangınlarının sıhhat üzerinde tesirleri dumana kısa ve uzun periyodik maruz kalmanın yanı sıra, bir hayli farklı etmene bağlıdır. Lakin bilinen şudur ki dumana maruz kalmak insanlarda sıhhat sıkıntılarına yol açmakta, bu da direkt ve dolaylı olarak sıhhat harcamalarını artırarak iktisada de ziyan vermektedir. Tabi sıhhat dediğimizde yalnızca insan sıhhatini değil, beraberinde o ormanda yaşayan tüm canlılar açısından durumu değerlendirmeliyiz. Ormanlar birer ekosistemdir, yangınlar yalnızca ağaçları yakmaz böcekler, arılar, solucanlar, kuşlar ve öteki büyük küçük hayvanları da öldürür, ziyan verir. Bu kayıpların bir kısmı ne yazık ki geri dönülemez. Bu niçinle insan sıhhati kadar orman ortasında hayatını sürdüren tüm canlıların yaşama hakkını düşünmeliyiz.”
“ORMANLIK ALANLAR KULLANIMA AÇILMAMALI”
Doç. Dr. Öğr. Üyesi Canan Acar, son olarak şunları söylemiş oldu: “Unutmamak gereken bir nokta var o da global olarak orman yangınlarının yüzde 80’inden çoksının niçininin insan kastı, yanlışı, dikkatsizliği kaynaklı olduğu. Tabi ki daha sıcak ve kurak havalar bu yangınların hızlanması ve etkilediği alanların büyümesini tetikliyor. İklim krizi olağan olarak çaba etmemiz ve hemen tedbirler almamız gereken bir sorun. Lakin bunun yanında hepimiz tabiata bıraktığımız izden de sorumluyuz. En sıradaninden çöplerimizi geride bırakmamak, kibrit ve sigara izmaritlerini itinasız atmamak, ormanlarımızda ateş ya da mangal yakmamak, bilhassa gözetimsiz ateş yakmaktan kaçınmak, havai fişek kullanmamak yapabileceklerimizden birkaçı. Arazi kullanması ve orman idaresi de orman yangını riskini tesirler. Bu mevzuda belediyeler üzere mahallî idareler ve hükümetlerin mera, otlak yahut tarım alanı açmak için ormanlık alanların dönüştürülmesine müsaade vermemesi gerekir. Yanan orman alanlarının imara değil, yordamına uygun bir biçimde yeniden hayata kazandırılması da tesirli bir adım olur”
Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı